امروز زنان مسلمان روسری‌دوست فرانسوی چنین فریاد می‌زدند و اینچنین کرامت انسان را بر ایمان و نشانه‌های آن برتری می‌دادند. امروز فرانسوی‌ها دیگر از حزب‌های سیاسی و یا دسته‌های مذهبی سخن نمی‌گفتند. نگرانی از جان دو روزنامه‌نگاری که در عراق گروگان گرفته شده‌اند همه را فرانسوی کرده است. میهن‌دوستی مسلمانان و همبستگی همه شهروندان مسلمان و نامسلمان آنچنان چشمگیر بوده که جز در زمان جنگ کمتر دیده شده است. مسلمانانی که احساس تبعیض، تحقیر و انزوای اجتماعی داشته‌اند امروز خود را شهروند فرانسه احساس می‌کردند. سرنوشت نامعلوم دو گروگان فرانسوی کريستيان شنو، خبرنگار راديو بين المللی فرانسه، و ژرژ مالبرونو، خبرنگار روزنامه فيگارو نیروی همبستگی مردم را افزایش داده است. التیماتوم آدمربایان سه‌شنبه شب به پایان رسیده و پس از آن خبری از آنها نیست. سفیر اتحادیه عرب در پاریس از افزایش فرصت تا نیمه شب چهارشنبه خبر داده است. سرنوشت غمبار دوازده کارگر گروگان نپالی نیز بر نگرانی‌ها می‌افزاید که بیرحمانه کشته شده‌اند.

پاپ از ربایندگان خواست دو روزنامه‌نگار را آزاد کنند، پیش از پاپ نیز بسیاری در جهان چنین خواسته‌ای داشته‌اند، از عرفات تا حماس در فلسطین، از قذافی تا مسلمانان درگیر جنگ و ویرانی در عراق. بسیاری از سیاستمداران عرب برای آزادی دو روزنامه‌نگار ربوده شده تلاش کرده‌اند. فرستنده تلویزیونی عربی الجزیره نیز خواهان آزادی آنها شد و هرگونه ربایش و کشتن روزنامه‌نگاران را در عراق محکوم کرد.

و امروز بار دیگر رهبران مسلمانان از کتاب مقدس آنها برایشان می‌خواندند که در آن کشتن تنها یک انسان بی‌گناه برابر با کشتن همه انسانیت دانسته شده است. با کتاب مقدس مسلمانی کسانی را به چالش می‌گرفتند که بی‌واهمه انسان می‌کشند و تبلیغ می‌کنند که اگر گناهکار بود کشته شد، و اگر بیگناه بود پس به بهشت می‌رود. اسلامیست‌ها با این ادعا سالهاست که وجدان برخی مسلمان‌ها را به خواب می‌برند. رییس شورای مسلمانان همان را از کتاب مقدس خواند، در مسجد، و شهردار پاریس گفت هیچکس نمی‌تواند ما را تجزیه و پراکنده بکند. وزیر کشور نیز همانجا یگانگی را ارزشمندترین دارایی مردم فرانسه نامید. شورای مسلمانان تصمیم گرفت نمایندگانی به بغداد فرستاده و دستکم نمادین هم که شده است در تلاش برای رهایی دو روزنامه‌نگار شرکت داشته باشند. رییس پارلمان به گردهمایی اعتراضی فراخوانده بود و در آنجا بود که زنان روسری‌پوش فریاد می‌زدند: «نمی‌گذاریم روسری‌هایمان به خون آلوده شود.» و این پاسخ آنها بود به خواست و تهدید آدمربایانی که خواهان لغو قانون منع کاربرد علايم و نشان های شاخص مذهبی در مدرسه‌های دولتی شده‌اند. و فردا، پنج شنبه، مدرسه‌ها گشوده می‌شود.

گروگانگیری، با التیماتوم کشتن دو روزنامه‌نگار، نتیجه دوگانه‌ای همراه داشته است. از یک سو رواداری شهروندی به بار آورده است، و از سوی دیگر هوشیاری دلسوزانه مجریان را دامن زده است.

ستیز فرهنگی که برای روز نخست بازگشایی مدرسه‌ها تدارک شده بود دیگر عملی نیست. هستند دخترانی که خود را کنار می‌کشند. دخترانی که پیشتر اعلام کرده بودند روسری به سر و یا با دستمال‌های فانتزی بر روی موها به کلاس خواهند رفت. آنها نمی‌خواهند همچون بازیچه آدم‌ربایان وانمود شوند. برخی‌ها تصمیم به باز گذاشتن موهایشان گرفته‌اند، اینها می‌گویند تنها به قصد همبستگی با دختران روسری‌دوست چنین می‌کردند و دیگر نمی‌توانند. حتی اتحاد سازمان‌های اسلامی هم ،که گرایش رادیکالی را در میان مسلمانان فرانسه نمایندگی می‌کند و به سختی با قانون جدید مبارزه کرده است، دختران را به «هوشیاری و رفتار شهروندی» فراخوانده است. دبیرکل جنبش ضد نژادپرستی و برای دوستی ملت‌ها گفته است دیگر به سختی خواهند توانست از دختران روسری‌پوش در مدرسه‌ها دفاع کنند.

اما انسانیت چهره دیگری نیز از خود نشان می‌دهد. مدیران مدارس نمی‌خواهند سختگیری بکنند. دختران روسری‌پوش تنبیه فوری نشده و از کلاس رانده نخواهند شد، بلکه با آنها به گفتگوی مسوولانه خواهند نشست.

قانون تازه فرانسه با بحران عراق در ارتباط نبوده است. گروگانگیری علیه مردم و کشوری به کار گرفته شده است که همواره بر علیه جنگ عراق بوده و در ستیزهای خاورمیانه عرب‌ها را تنها نگذاشته و همواره از فلسطینی‌ها جانبداری کرده است، و همین تحلیل‌گران و مفسران فرانسوی را شگفتزده می‌کند که در آن منطق سیاسی روشنی نمی‌یابند. اما سرنوشت دو روزنامه‌نگار هرچه باشد و بحران به هر سویی که برود یک چیز به خوبی از همین امروز هویداست: برای نخستین بار زنان مسلمان به روشنی درمی‌یابند که چگونه بوسیله برادران دینی خود به گروگان گرفته شده‌اند.

11 شهریور 83

پ.ن:

روز 21 دسامبر 2004 برابر با 1 دی 83 خبر آزادی دو خبرنگار داده شد. نخست‌وزیر فرانسه آزادی آنها را "بهترين کادوی کريسمس" نامید.

دو روزنامه نگار فرانسوی با استقبالی در خور قهرمانان به وطن بازگشته اند.