مسيح علینژاد خبرنگار و حوزه فعالیت حرفهای او مجلس است. مسیح خبرنگار را از مجلس میرانند و شماری از نمایندگان مجلس او را هو کردهاند، آنگاه که او، همچون دیگر شهروندان، در جایگاه تماشاگران نشسته بوده است. باور کردنش دشوار است اما واقعیت دارد، شماری از نمایندگان مجلس شهروند تماشاگر نشست علنی مجلس را هو کردهاند. آنگاه که از روزنامهنگار و مجلس نمایندگان سخن گفته میشود، سخن از دموکراسی است و ما ناچاریم چالش نمایندگان با خبرنگار را در این چارچوب بسنجیم و بفهمیم.
برای اینکه جامعهای با روان و روش دموکراتیک اداره شود نیاز به روزنامهنگار دارد. روزنامهنگارانی توانا، بسیاردان و آگاه به مسؤولیت اجتماعی خود. وظیفه روزنامهنگار را هم میتوان در دو جمله کوتاه بیان کرد. یافتن اطلاعات از میان انبوه رویدادهای روزانه، و زیرنظر گرفتن صاحبان قدرت. هر دو وظیفه هم برای اطلاعرسانی به مردم است. از هر گوشهای به آن نگاه کنیم سرشت این پیشه به گونهای نمایندگی مردم است. توانایی روزنامهنگار هم در رابطه با همین وظیفههاست که سنجیده میشود. توانایی یافتن اطلاعات و رساندن آن به مردم، توانایی زیرنظرگرفتن قدرتمندان و سنجش آنها با وظیفه اجتماعی و ادعاهایشان. و آنجا که قدرتمندان سیاستمدارانند میزان پایبندی آنها به قانون و رفتار شرافتمندانه در سیاست را هم بایستی بر آن افزود. رفتار شرافتمندانه در سیاست را هم دستکم در دوری از حقکشی، و پرهیز از انسانآزاری میتوان دریافت.
مجلس نیز در کتاب قانون کشور ما جای نمایندگان مردم است. و باز از نگاه دموکراسی برای اینکه نماینده مردم در مجلس توان تصمیمگیری مستقل داشته و همواره بر پایه وجدان خود تصمیم بگیرد بایستی زندگانی او در دوره نمایندگی آنچنان تامین باشد که نیاز مالی او به این و آن استقلال او را به خطر نیاندازد. در دموکراسیهای اشرافی که زمینداران بزرگ و دیگر ثروتمندان به مجلس راه مییافتند، بینیازی آنها همواره دلیلی برای نمایندگی بیهزینه بود. یعنی که پولی از مجلس دریافت نمیکردند. در گذشته ما هم از اینگونه نمایندگان در مجلس داشتهایم که به نمایندگی بدون دریافت هزینه زندگانی افتخار هم میکردند و با اخلاق اشرافیت بینیاز سازگار هم هست. اما در دموکراسیهای شهروندی که هر شهروند میتواند و حق دارد به مجلس راه یابد تامین زندگانی نماینده وظیفه مجلس است. نماینده مجلس کارمند دولت نیست و مجلس خود میتواند در باره میزان دریافتی نمایندگان تصمیم بگیرد. در مجلسهای شهروندی هم استقلال مالی نماینده برای تامین استقلال تصمیمگیری آنها بسیار مهم است. هرگونه پرداخت پنهان و بیرون از تصمیم مستقیم و مستقل مجلس تنها و تنها برای زیرنفوذ گرفتن نمایندگان انجام میگیرد. و از همینجاست که چگونگی دریافتیهای نمایندگان برای خبرنگاران اهمیت مییابد. مجلس حق دارد چگونگی پرداختها به نمایندگان را خود تعیین کند، اما تنها و تنها در نشست علنی و برابر با قانون، و قانون هم برای پنهان کردن از مردم نیست. مردم بایستی اطمینان داشته باشند که گذران نمایندگانشان تامین است و نیاز مالی بر تصمیمهای آنها خدشهای وارد نخواهد کرد. و دریافتیهای نمایندگان همواره بایستی از سوی مجلس به اطلاع مردم برسد.
مسيح علینژاد خبرنگار با انتشار برخی از دریافتهای نمایندگان مجلس شماری نه چندان اندک از نمایندگان را به خشم آورده است. از هر سو که به کار مسیح نگاه کنیم او به وظیفه روزنامهنگارانه خود پایبند بوده است. آن نمایندگان اما سقوط اخلاقی شرمآوری را به نمایش میگذارند و نه تنها در پنهان کردن دریافتیهای خود از مردم. وظیفه مجلس بود که دریافتیهای نمایندگان را آشکار و روشن به مردم گزارش نماید تا مردم از استقلال مالی بر پایه قانون آنها اطمینان داشته باشند، آن نمایندگان اما وظیفه نمایندگی وانهادهاند و مسیح را از مجلس میرانند، ناسزا میگویند، هو میکنند و سخنانی بر زبان میرانند که من از آوردن آن در اینجا شرم دارم، و با آن واقعیت دردناکی را به تماشا میگذارند. ایران ما را به خاطر رفتار ناشایست قوه قضایی با روزنامهنگاران زندان روزنامهنگاران نامیدهاند. آن نمایندگان اما مسیح را روز روشن و در برابر چشمان همگان شکنجه نیز میکنند تا واقعیت دردناک زندان را بهتر نشان دهند.
مسیح خود شکنجه را اینگونه تاب میآورد: «من خوب ياد گرفتهام ترسها، دلتنگيها و خستگيهايم را هرگز از خلوت و خلسه فراتر نيارم و درست زماني كه از تريبون مجلس دزد، عشوهگر، بينزاكت و دماسنج معيوب خطابم ميكنند تا بناگوش بخندم و سرم را برگردن از مو باريكترم فراز كنم تا مبادا...
مسيح علينژادم، نه دزد، نه طناز، نه بينزاكت و نه معيوب.»
دبير انجمن صنفی روزنامهنگاران بدرستی از هيات رييسه مجلس خواسته است که رسما عذرخواهی كند، و این کمترین وظیفه هيات رييسه مجلس در برابر مردم ایران است اگر دلجویی از مسیح و بازگرداندنش به مجلس را نیز بر آن بیفزاییم.
پ.ن
امروز هم به مجلس راهم ندادند - مسيح علینژاد، ۱۷ فروردین 84
منع ورود يك خبرنگار بدون ذكر دلايل قانوني مكفي، مغاير با شئون مجلس و در تناقض با ملزومات توسعهي رسانهاي است - نامه خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) به رييس كميسيون فرهنگي مجلس
روزنامهنگاران و فعالان سياسي در حمايت از خبرنگار اخراجشده ايلنا از مجلس تجمع ميكنند - ایلنا
حمايت جامعه مطبوعاتی ايران از خبرنگار اخراجی از مجلس - بیبیسی
يازده روزنامه ايرانی، اخبار مجلس را تحريم کردند - بیبیسی: «روزنامه همبستگی روز دوشنبه در صفحه نخست خود نوشته "اخبار مجلس تحريم شد" و توضيح داده که خبرنگاران معترض، در عين اينکه در جلسه پارلمان حضور داشتند، از پوشش اخبار اين جلسه خودداری کرده اند. به نوشته اين روزنامه، علاوه بر همبستگی، روزنامه های اقبال، آفتاب يزد، شرق، اعتماد، اسرار، توسعه، آرمان، مردم سالاری، دنيای اقتصاد و حيات نو به تحريم اخبار مجلس پرداخته اند.»